Турецкий язык онлайн

  • Full Screen
  • Wide Screen
  • Narrow Screen
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size

Аудио уроки!

Развивайте разговорную речь с уроками от ТRT!

[1-20] [21-40] [41-52]

Объявления Google!

Виртуальная клавиатура

Составные времена

Печать

А теперь давайте попробуем сказать: «В то время, когда пошел дождь, Ахмет и Айше гуляли по Москве».

Логично было бы предположить так:

“Yağmur yağmaya başladığı zaman, Ahmet ve Ayşe Moskova’yı gezdiler”.

Вроде все честно, но в переводе на русский это предложение означает следующее: «В то время, когда пошел дождь, Ахмет и Айше прогулялись по Москве». Не совсем то, что надо, верно?

Дело в том, что до этого момента мы изучали исключительно Basit zamanlar (простые времена). Кроме времен простых, в Турецком языке существуют еще и Bileşik zamanlar (составные времена). Только не надо паники. Не так страшен черт, как его малюют. Давайте посмотрим, как правильно перевести наше предложение:

“Yağmur yağmaya başladığı zaman, Ahmet ve Ayşe Moskova’yı geziyordular”

Мы видим аффикс настоящего времени и аффикс прошедшего времени в одном глаголе! А период действия в прошедшем времени "удлиннился". Это и есть составное время.

Правило очень простое:

Аффиксы прошедшего времени как di’li так и mişli могут единовременно применяться со всеми остальными наклонениями.

Применение составного времени с аффиксами di’li geçmiş zaman называется, Hikaye bileşik zamanı или hikaye kipi (составная повествовательная форма) – Как и прежде, применяется тогда, когда речь идет о событиях свидетелем которых стал говорящий.

Применение составного времени с аффиксами mişli geçmiş zaman называется, Rivayet bileşik zamanı или rivayet kipi (составная пересказанная форма) – Соответственно применяется тогда, когда речь идет об услышанных событиях, свидетелем которых говорящий не был.

Кроме аффиксов прошедшего времени так же, единовременно с другими наклонениями может применяться аффикс условного наклонения, называется такой прием, Şart bileşik zamanı (составная условная форма).

Шутки в сторону господа, переходим к, пожалуй, самой сложной теме турецкого языка. Могу успокоить Вас только тем что, составные времена логичны, так же как и простые. Наибольшую сложность для Вас, могут составить значения слов в составных временах. Они поменяются, да еще как! Постарайтесь понимать глаголы в составном времени, не переводя их на русский. Многие из них не переводятся одним словом. Давайте попробуем выразить в таблицах вышесказанное.

Hikaye bileşik zamanı

 

Fiil (глагол)
Herhangi bir kip eki (аффикс одного из наклонений)
Hikaye kipi eki (аффикс прошедшего увиденного времени)
Kişilik eki (личностный аффикс)
ОГ Şimdiki zaman ekleri -ı,i,u,ü-yor
Gelecek zaman ekleri -acak, ecek
Di'li geçmiş zaman -dı, di, du, dü
Mişli geçmiş zaman -mış,miş,muş,müş
Geniş zaman -a,e,ı,i,u,ü-r
Şart kipi -sa,se
İstek kipi ekleri -a,e
Gereklilik kipi -malı,meli
Emir kipi ekleri -sın,sin,sun,sün*
(-y)** -dı, -di, -du, -dü, -tı, -ti, -tu, -tü Ben -m
Sen -n
O -
Biz -k
Siz -nız,-niz,-nuz,-nüz
Onlar -lar,-ler***

* Только для форм в третьем лице.

**В случаях, когда "Hikaye kipi eki" приставляется к гласной.

*** Имейте в виду то, что в некоторых случаях aффикс "lar" может ставиться как после, так и между аффиксов наклонения.

 

Rivayet bileşik zamanı

 

Fiil (глагол)
Herhangi bir kip eki (аффикс одного из наклонений)
Rivayet kipi eki (аффикс прошедшего услышанного времени)
Kişilik eki (личностный аффикс)
ОГ Şimdiki zaman ekleri -ı,i,u,ü-yor
Gelecek zaman ekleri -acak,ecek
Di'li geçmiş zaman -dı,di,du,dü
Mişli geçmiş zaman -mış,miş,muş,müş
Geniş zaman -a,e,ı,i,u,ü-r
Şart kipi -sa, se
İstek kipi ekleri -a,e
Gereklilik kipi -malı,meli
Emir kipi ekleri -sın,sin,sun,sün *
(-y)** -mış, -miş, -muş, -müş Ben -ım,im,um,üm
Sen -sın,sin,sun,sün
O -
Biz -iz,ız,uz,üz
Siz -sınız,siniz,sunuz,sünüz
Onlar -lar,-ler***

* Только для форм в третьем лице.

**В случаях, когда "Rivayet kipi eki" приставляется к гласной.

*** Имейте в виду то, что в некоторых случаях aффикс "lar" может ставиться как после, так и между аффиксов наклонения.

 

Şart bileşik zamanı

 

Fiil (глагол)
Herhangi bir kip eki (аффикс одного из наклонений)
Şart kipi eki (аффикс условного наклониния)
Kişilik eki (личностный аффикс)
ОГ Şimdiki zaman ekleri -ı,i,u,ü-yor
Gelecek zaman ekleri -acak,ecek
Di'li geçmiş zaman -dı, di, du, dü
Mişli geçmiş zaman -mış,miş,muş,müş
Geniş zaman -a,e,ı,i,u,ü-r
Şart kipi -sa,se
İstek kipi ekleri -a,e
Gereklilik kipi -malı,meli
Emir kipi ekleri -sın,sin,sun,sün
(-y)** -sa, -se
Ben -m
Sen -n
O -
Biz -k
Siz -nız,-niz
Onlar -lar,-ler***

**В случаях, когда "Şart kipi eki" приставляется к гласной.

*** Имейте в виду то, что в некоторых случаях aффикс "lar" может ставиться как после, так и между аффиксов наклонения.

А теперь давайте взглянем на сводную таблицу составных времен (если есть возможность распечатайте данную таблицу). Для наглядности впишем в нее следующий глагол:

Кoşmak

Zaman, kip / Kip Hikaye Rivayet Şart
Şimdiki zaman Ben koşuyordum
Ben koşuyormuşum
Ben koşuyorsam
Sen koşuyordun Sen koşuyormuşsun Sen koşuyorsan
O koşuyordu O koşuyormuş O koşuyorsa
Biz koşuyorduk Biz
koşuyormuşuz Biz
koşuyorsak
Siz koşuyordunuz Siz
koşuyormuşsunuz Siz
koşuyorsanız
Onlar koşuyorlar Onlar
koşuyorlarmış Onlar
koşuyorlarsa
Gelecek zaman Ben koşacakm
Ben koşacakmışım
Ben koşacaksam
Sen koşacakn Sen koşacakmışsın Sen koşacaksan
O koşacak O koşacakmış O koşacaksa
Biz
koşacakk Biz
koşacakmışız Biz
koşacaksak
Siz
koşacaknız Siz
koşacakmışsınız Siz
koşacaksanız
Onlar
koşacaklar Onlar
koşacaklarmış Onlar
koşacaklarsa
Di'li geçmiş zaman Ben -
Ben -
Ben koştuysam
Sen - Sen - Sen koştuysan
O - O - O koştuysa
Biz
- Biz
- Biz
koştuysak
Siz
- Siz
- Siz
koştuysanız
Onlar
- Onlar
- Onlar
koştuysalar
Mişli geçmiş zaman Ben koşmuştum Ben koşmuşmuşum
Ben koşmuşsam
Sen koşmuştun Sen koşmuşmuşsun Sen koşmuşsan
O koşmuştu O koşmuşmuş O koşmuşsa
Biz
koşmuştuk Biz
koşmuşmuşuz Biz
koşmuşsak
Siz
koşmuştunuz Siz
koşmuşmuşsunuz Siz
koşmuşsanız
Onlar
koşmuşlar Onlar
koşmuşlarmış Onlar
koşmuşlarsa
Geniş zaman Ben koşarm
Ben koşarmışım
Ben koşarsam
Sen koşarn Sen koşarmışsın Sen koşarsan
O koşar O koşarmış O koşarsa
Biz
koşark Biz
koşarmışız Biz
koşarsak
Siz
koşarnız Siz
koşarmışsınız Siz
koşarsanız
Onlar
koşarlar Onlar
koşarlarmış Onlar
koşarlarsa
Şart kipi Ben koşsaym
Ben koşsaymışım
Ben -
Sen koşsayn Sen koşsaymışsın Sen -
O
koşsay O
koşsaymış O
-
Biz
koşsayk Biz
koşsaymışız Biz
-
Siz
koşsaynız Siz
koşsaymışsınız Siz
-
Onlar
koşsaylar Onlar
koşsaymışlar Onlar
-
İstek kipi Ben koşaym
Ben
koşaymışım Ben -
Sen koşayn Sen koşaymışsın Sen -
O
koşay O
koşaymış O
-
Biz
koşayk Biz
koşaymışız Biz
-
Siz
koşaynız Siz
koşaymışsınız Siz
-
Onlar
koşaylar Onlar
koşaymışlar Onlar
-
Gereklilik kipi Ben koşmalıym
Ben koşmalıymışım
Ben koşmalıysam
Sen koşmalıyn
Sen koşmalıymışsın
Sen koşmalıysan
O
koşmalıy O
koşmalıymış O
koşmalıysa
Biz
koşmalıyk Biz
koşmalıymışız Biz
koşmalıysak
Siz
koşmalıynız Siz
koşmalıymışsınız Siz
koşmalıysanız
Onlar
koşmalıylar Onlar
koşmalıymışlar Onlar
koşmalıysalar
Emir kipi
Ben -
Ben -
Ben -
Sen -
Sen -
Sen -
O
koşsundu
O
koşsunmuş
O
-
Biz
-
Biz
-
Biz
-
Siz
-
Siz
-
Siz
-
Onlar
koşsunlar
Onlar
koşsunlarmış
Onlar
-

Ниже мы рассмотрим несколько самых используемых составных времен.

Şimdiki zaman

Şimdiki zaman, hikaye kipi

Применение: Hatırlıyormusun, nasıl Moskovayı geziyorduk? Помнишь, как мы гуляли по Москве?

ОГ-Основа глагола

Zamir
Olumlu (Положительная форма)
Olumsuz (Отрицательная форма)
Olumlu soru (Положительный вопрос)
Olumsuz soru (Отрицательный вопрос)
Ben
ОГ-yor-du-m
ОГ-,mi,mu,-yor-du-m ОГ-yor-du-m mu? ОГ-,mi,mu,-yor-du-m mu?
Sen ОГ-yor-du-n ОГ-,mi,mu,-yor-du-n ОГ-yor-du-n mu? ОГ-,mi,mu,-yor-du-n mu?
O ОГ-yor-du ОГ-,mi,mu,-yor-du ОГ-yor-du mu? ОГ-,mi,mu,-yor-du mu?
Biz
ОГ-yor-du-k ОГ-,mi,mu,-yor-du-k ОГ-yor-du-k mu? ОГ-,mi,mu,-yor-du-k mu?
Siz ОГ-yor-du-nuz ОГ-,mi,mu,-yor-du-nuz ОГ-yor-du-nuz mu? ОГ-,mi,mu,-yor-du-nuz mu?
Onlar ОГ-yor-du-lar ОГ-,mi,mu,-yor-du-lar ОГ-yor-du-lar ?
ОГ-,mi,mu,-yor-du-lar ?

Şimdiki zaman, rivayet kipi

Применение: Arkadaşlarım söyledi, benimle görüşmek istiyormuşsun. Друзья сказали, что ты ищешь встречи со мной.


Zamir
Olumlu (Положительная форма)
Olumsuz (Отрицательная форма)
Olumlu soru (Положительный вопрос)
Olumsuz soru (Отрицательный вопрос)
Ben
ОГ-yor-muş-um ОГ-,mi,mu,-yor-muş-um ОГ-yor-muş mu-y-um? ОГ-,mi,mu,-yor-muş mu-y-um?
Sen ОГ-yor-muş-sun ОГ-,mi,mu,-yor-muş-sun ОГ-yor-muş mu-sun? ОГ-,mi,mu,-yor-muş mu-sun?
O ОГ-yor-muş ОГ-,mi,mu,-yor-muş ОГ-yor-muş mu? ОГ-,mi,mu,-yor-muş mu?
Biz
ОГ-yor-muş-uz ОГ-,mi,mu,-yor-muş-uz ОГ-yor-muş mu-y-uz? ОГ-,mi,mu,-yor-muş mu-y-uz?
Siz ОГ-yor-muş-sunuz ОГ-,mi,mu,-yor-muş-sunuz ОГ-yor-muş mu-sunuz? ОГ-,mi,mu,-yor-muş mu-sunuz?
Onlar ОГ-yor-muş-lar ОГ-,mi,mu,-yor-muş-lar ОГ-yor-muş-lar?
ОГ-,mi,mu,-yor-muş-lar ?

Gelecek zaman


Gelecek zaman, hikaye kipi

Применение: Taşkente Ağustosta gidecektik, ama gidemedik. Мы должны были полететь в Ташкент в августе, но не смогли.

Zamir
Olumlu (Положительная форма)
Olumsuz (Отрицательная форма)
Olumlu soru (Положительный вопрос)
Olumsuz soru (Отрицательный вопрос)
Ben
ОГ-acak,ecek-tı,ti-m
ОГ-ma,me-y-acağ,eceğ-tı,ti-m ОГ-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di-m? ОГ-ma,me-y-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di-m?
Sen ОГ-acak,ecek-tı,ti-n ОГ-ma,me-y-acak,ecek-tı,ti-n ОГ-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di -n? ОГ-ma,me-y-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di -n?
O ОГ-acak,ecek-tı,ti ОГ-ma,me-y-acak,ecek-tı,ti ОГ-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di? ОГ-ma,me-y-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di?
Biz
ОГ-acak,ecek-tı,ti-k ОГ-ma,me-y-acak,ecek-tı,ti-k ОГ-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di-k? ОГ-ma,me-y-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di-k?
Siz ОГ-acak,ecek-tı,ti-nız,niz ОГ-ma,me-y-acak,ecek-tı,ti-nız,niz ОГ-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di-nız,niz? ОГ-ma,me-y-acak,ecek mı(mi)-y-dı,di-nız,niz?
Onlar ОГ-acak,ecek-tı,ti-lar(ler) ОГ-ma,me-y-acak,ecek-tı,ti-lar(ler) ОГ-acak,ecek-lar(ler) mı(mi)-y-dı,di?
ОГ-ma,me-y-acak,ecek-lar(ler) mı(mi)-y-dı,di?

Gelecek zaman, rivayet kipi

Применение: Bana ne dedi biliyormusun? Tatile giderken kedisini bana bırakacakmış. Знаешь что она мне сказала? Что оставит свою кошку у меня на время отпуска.

Zamir
Olumlu (Положительная форма)
Olumsuz (Отрицательная форма)
Olumlu soru (Положительный вопрос)
Olumsuz soru (Отрицательный вопрос)
Ben
ОГ-acak,ecek-mış,miş-ım(im) ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş-ım(im) ОГ-acak,ecek-mış,miş mı(mi)-y-ım(im)? ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş mı(mi)-y-ım(im)?
Sen ОГ-acak-ecek-mış,miş-sın(sin) ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş-sın(sin) ОГ-acak,ecek-mış,miş mı(mi) -sın(sin)? ОГ-ma,me-y-acak,ecek -mış,miş mı(mi)-sın(sin)?
O ОГ-acak,ecek-mış,miş ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş ОГ-acak,ecek-mış,miş mı(mi)? ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş mı(mi)?
Biz
ОГ-acak,ecek-mış,miş-ız(iz) ОГ-ma,me-y-acağ,eceğ-mış,miş-ız(iz) ОГ-acak,ecek-mış,miş mı(mi)-y-ız(iz)? ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş mı(mi)-y-ız(iz)?
Siz ОГ-acak,ecek-mış,miş-sınız(siniz) ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş-sınız(siniz) ОГ-acak,ecek-mış,miş mı(mi)-sınız(siniz)? ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş mı(mi)-sınız(siniz)?
Onlar ОГ-acak,ecek-mış,miş-lar(ler) ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş-lar(ler) ОГ-acak,ecek-mış,miş-lar(ler) mı(mi)?
ОГ-ma,me-y-acak,ecek-mış,miş-lar(ler) mı(mi)?

Geçmiş zaman

 

В прошедшем времени аффиксы mış+dı могут применяться единовременно!

Mişli geçmiş zaman, hikaye kipi

Применение: Beni sevdiğini zannetmiştim. Я думал она меня любит.

Zamir
Olumlu (Положительная форма)
Olumsuz (Отрицательная форма)
Olumlu soru (Положительный вопрос)
Olumsuz soru (Отрицательный вопрос)
Ben
ОГ-mış,miş,muş,müş-tı,ti,tu,tü-m ОГ-ma,me-mış,miş-tı,ti-m ОГ-mış,miş,muş,müş mı,mi,mu,mü-y-dı,di,du,dü-m? ОГ-ma,me-mış,miş mı,mi-y-dı,di-m?
Sen ОГ-mış,miş,muş,müş-tı,ti,tu,tü-n ОГ-ma,me-mış,miş-tı,ti-n ОГ-mış,miş,muş,müş mı,mi,mu,mü-y-dı,di,du,dü-n? ОГ-ma,me-mış,miş mı,mi-y-dı,di-n?
O ОГ-mış,miş,muş,müş-tı,ti,tu,tü ОГ-ma,me-mış,miş-tı,ti ОГ-mış,miş,muş,müş mı,mi,mu,mü-y-dı,di,du,dü? ОГ-ma,me-mış,miş mı,mi-y-dı,di?
Biz
ОГ-mış,miş,muş,müş-tı,ti,tu,tü-k ОГ-ma,me-mış,miş-tı,ti-k ОГ-mış,miş,muş,müş mı,mi,mu,mü-y-dı,di,du,dü-k? ОГ-ma,me-mış,miş mı,mi-y-dı,di-k?
Siz ОГ-mış,miş,muş,müş-tı,ti,tu,tü-nız,niz,nuz,nüz ОГ-ma,me-mış,miş-tı,ti-nız,niz ОГ-mış,miş,muş,müş mı,mi,mu,mü-y-dı,di,du,dü-nız,niz,nuz,nüz? ОГ-ma,me-mış,miş mı,mi-y-dı,di-ınız,iniz?
Onlar ОГ-mış,miş,muş,müş-tı,ti,tu,tü-lar,-ler ОГ-ma,me-mış,miş-tı,ti-lar,-ler ОГ-mış,miş,muş,müş mı,mi,mu,mü-y-dı,di,du,dü-lar,-ler?
ОГ-ma,me-mış,miş mı,mi-y-dı,di-lar,-ler?

Думаю, пока этого будет достаточно. Многие из составных времен в турецком языке применяются редко, а то и вовсе не применяются, не забывайте об этом. Поэтому данный затянувшийся и довольно сложный урок, я на этом завершаю.

Задание будет следующим: Впишите глаголы konuşmak и bağlamak в сводную таблицу составных времен, а главное, попытайтесь использовать один из глаголов в предложении для того, чтобы понять его значение.


Page copy protected against web site content infringement by Copyscape Система Orphus

© 2009-2010 Турецкий язык онлайн | Все права защищены | Единственным условием ретрансляции материалов ресурса является активная ссылка на сайт.